Konsultazzjoni Pubblika dwar il-Pjan ta' Azzjoni għall-Iżvilupp ta' Akkwakultura Sostenibbli f'Malta (2026-2036)

Konsultazzjoni Pubblika dwar il-Pjan ta' Azzjoni għall-Iżvilupp ta' Akkwakultura Sostenibbli f'Malta (2026-2036)

L-akkwakultura hija komponent ewlieni tal-ekonomija blu ta’ Malta, u tikkontribwixxi b’mod sinifikanti għall-produzzjoni ekonomika nazzjonali, l-esportazzjonijiet, u l-impjiegi. Sa mill-iżvilupp tiegħu lejn l-aħħar tas-snin tmenin, u b’mod partikolari wara l-espansjoni tat-trobbija tat-tonn fl-2000, is-settur kiber f’ industrija rikonoxxuta internazzjonalment b’ konnessjonijiet tas-suq globali b’saħħithom.

Matul is-snin, Malta adottat approċċ ta’ politika strutturata biex tiggwida l-iżvilupp sostenibbli tal-akkwakultura. L-ewwel Strateġija tal-akkwakultura għall-Gżejjer Maltin (2014-2025) stabbiliet il-pedamenti għall-ippjanar u l-ġestjoni settorjali, appoġġati minn proċessi ta’ valutazzjoni ambjentali biex jiġi żgurat li t-tkabbir ikun allinjat ma’ kunsiderazzjonijiet ekoloġiċi.

Filwaqt li bniet fuq din l-esperjenza, Malta introduċiet il-Pjan nazzjonali Pluriennali għall-Iżvilupp tal-Akkwakultura Sostenibbli (MNPSA) 2022-2030. Dan il-pjan jintegra t-tagħlimiet meħuda mill-implimentazzjoni tal-passat, jallinja mal-prijoritajiet tal-Unjoni Ewropea bħall-Patt Ekoloġiku Ewropew u l-Istrateġija mill-Għalqa sal-Platt, u jippromwovi settur aktar kompetittiv, reżiljenti, u ambjentalment responsabbli.

Illum, is-settur tal-akkwakultura jinsab f’punt ta’ bidla importanti. Filwaqt li qed tkompli taħdem b’mod qawwi, qed tiffaċċja għadd ta’ sfidi li jeħtieġ li jiġu indirizzati biex tiġi żgurata s-sostenibbilta’ fit-tul. Dawn jinkludu d-dipendenza fuq għadd limitat ta’ speċijiet b’mod partikolari l-esponiment għat-tonn tal-Atlantiku għall-varjazzjonijiet fis-swieq internazzjonali, iż-żieda fl-ispejjeż operattivi, u t-tħassib dejjem jikber dwar il-perċezzjoni ambjentali u pubblika. Barra minn hekk, iċ-ċokon ta’ Malta u l-ispazju limitat tal-baħar ifissru li l-iżvilupp tal-akkwakultura jrid jibbilanċja bir-reqqa l-użi konkorrenti taż-żoni kostali u tal-baħar. L-għażla tas-sit u l-ippjanar spazjali għalhekk jibqgħu kunsiderazzjonijiet ċentrali għat-tkabbir sostenibbli tal-industrija. Fl-istess ħin, is-settur joffri opportunitajiet b’saħħithom għal żvilupp futur. Dawn jinkludu d-diversifikazzjoni fi speċijiet ġodda, l-adozzjoni ta’ sistemi ta’ produzzjoni innovattivi u aktar sostenibbli, l-investiment fl-infrastruttura bħall-imfaqas u l-faċilitajiet ta’ appoġġ, u r-riċerka msaħħa u l-iżvilupp teknoloġiku.

F’dan il-kuntest, il-Gvern ta’ Malta qed jiżviluppa Pjan ta’ Azzjoni għall-Iżvilupp ta’ Akkwakultura Sostenibbli 2026-2036. Dan il-Pjan t’Azzjoni jibni fuq l-oqfsa ta’ politika eżistenti u għandha l-għan li tipprovdi pjan direzzjonali għas-settur li jħares ’il quddiem. L-objettiv tiegħu huwa li jappoġġa t-tkabbir sostenibbli, isaħħaħ il-kompetittivita’, itejjeb il-governanza, u jiżgura li l-attivitajiet tal-akkwakultura jitwettqu b’ mod li jirrispetta l-ambjent u jirrispondi għall-aspettattivi soċjetali.

Il-Pjan ta’ Azzjoni ġie ffinanzjat mill-Istrument ta’ Appoġġ Tekniku (TSI) tal-UE u mfassal abbażi ta’ evidenza xjentifika u involviment tal-partijiet ikkonċernati, f’konformità mal-politiki u r-regolamenti tal-UE, u b’kollaborazzjoni mad-DG REFORM tal-Kummissjoni Ewropea. Permezz ta’ din il-konsultazzjoni pubblika, il-partijiet ikkonċernati u l-pubbliku ġenerali huma mistiedna jikkontribwixxu l-fehmiet tagħhom u jgħinu biex isawru l-futur tal-akkwakultura f’Malta.

Biex jiġu appoġġati sottomissjonijiet strutturati u ffukati, il-partijiet interessati huma mħeġġa jfasslu l-feedback tagħhom billi jwieġbu għall-mistoqsijiet gwida li ġejjin, jew billi jissottomettu kummenti relatati ma’ dawn it-temi:

• X’ azzjonijiet għandha tipprijoritizza Malta matul il-ħames snin li ġejjin biex tappoġġa l-iżvilupp sostenibbli u reżiljenti tas-settur tal-akkwakultura?

• X’ opportunitajiet għandha ssegwi Malta biex tiddiversifika l-akkwakultura, inklużi speċi, prodotti u sistemi ta’ produzzjoni ġodda?

• Liema miżuri għandhom jiġu prijoritizzati biex jiġu minimizzati l-impatti ambjentali tal-akkwakultura u tissaħħaħ ir-reżiljenza tas-settur għat-tibdil fil-klima?

• X ’fatturi għandhom jiġu kkunsidrati meta jiġu identifikati postijiet xierqa għall-attivitajiet tal-akkwakultura, inkluża l-interazzjoni tagħhom mas-sajd, it-turiżmu, ir-rikreazzjoni u użi oħra tal-baħar?

• X ’titjib fir-regolamentazzjoni, il-liċenzjar u l-koordinazzjoni bejn l-awtoritajiet pubbliċi jappoġġa l-iżvilupp effettiv tas-settur?

• Liema infrastruttura u investiment għandhom jiġu prijoritizzati biex jappoġġaw l-iżvilupp futur tal-akkwakultura f ’Malta?

• Kif jistgħu r-riċerka, it-teknoloġija u l-innovazzjoni jappoġġjaw bl-aħjar mod aktar sostenibbilta, produttivita ’u żvilupp tas-suq fis-settur?

• X’ inizjattivi ta’ edukazzjoni, taħriġ u ħiliet huma meħtieġa biex jintlaħqu l-ħtiġijiet futuri tas-settur u tattira ġenerazzjoni ġdida ta’ professjonisti?

• Kif tista’ l-akkwakultura tagħti kontribut aktar qawwi lill-ekonomija, lill-impjiegi u lis-sigurta’ tal-ikel ta’ Malta?

• Liema azzjonijiet, sħubija u eżiti li jistgħu jitkejlu għandhom jiġu inklużi fil-Pjan ta’ Azzjoni biex jiġu żgurati implimentazzjoni u monitoraġġ effettivi?

   

Il-partijiet interessati huma mistiedna jissottomettu l-kummenti tagħhom permezz tal-Formola ta' Konsultazzjoni Pubblika li tinsab hawn taħt. 

L-Abbozz tal-Pjan ta’ Azzjoni jista’ jiġi aċċessat permezz tal-link li tinsab hawn taħt:

https://dfa.gov.mt/wp-content/uploads/2026/11/aquaculture-strategy-action-plan-2026-2036.pdf